Archive for the 'علم' Category

“مهر و آرم های “ناسا

Tuesday, September 9th, 2008

nasaSeal.gif

مهر و آرم های “ناسا

نوشته: نعیم نقی زاده

19 شهریور 1387

ایجاد مهر و آرم  برای سازمان ملی هوا-فضای آمریکا (ناسا) به سال 1959 میلادی بر مي گردد كه کمیته هوانوردی آمریکا یعنی:

NACA (National Advisory Committee on Aeronautics)

تغيير سازمانی يافت و به موسسه اي براي تحقيقات هوانوردي و فضايي پیمایی به نام:

NASA (National Aeronautics and Space Administration)

تبدیل شد.

 بعد از اينكه طرح یکی ازهنرمندان مرکز تحقیقاتی لوئیس (Lewis Research)  ناسا به عنوان مهر اين موسسه جدید انتخاب شد، دبيران اجرايي ناسا از سرپرست مرکز لوئیس یعنی آقاي جیمز مودارللی (James Modarelli) خواستند كه آرمی را براي اهداف غير رسمي طراحي نمايد . او طرح موجود در مهر ناسا را ساده تر نمود و تنها ستارگان سفيد آرم و مدار دايره وار را درون يك دايره آبي به همرا يك جسم آيروديناميك قرمز باقي گذاشت و هم چنين حروف سفيد رنگ N-A-S-A را نيز به آن آرم اضافه نمود.

NasaLogo1.jpg

در اين آرم که به طرح  قلقله گوشتی (meatball) معروف است، دايره نشان دهنده يك سياره و ستاره ها نمودی از فضا را دارند و تير قرمز رنگ نشان دهنده يك بال و نمودی از هوانوردي است ( اين طرح پيشرفته ترين بال در طرحهاي فرا-صوتی است در زمان طراحي آرم بود). در این آرم همچنین فضا پيماي دواري در اطراف بال ديده مي شود.

nasaLogo2.png

در سال 1975 ناسا تصميم گرفت آرم ساده تری را طراحی کند که به طرح کرم (worm) معروف شد. در این طرح حروف N-A-S-A  را با رنگ قرمز و با استفاده از قلمی انحناء دار نوشته شده است. البته اين آرم معمولأ براي موارد تجاری و تبلیغاتی مورد استفاده قرار میگیرد. در سال 1992 آقاي دن گلدین (Dan Goldin) دوباره از آرم meatball استفاده نمود. او مي خواست با اين كار شاهكارهای قدیمی ناسا مانند پروژه آپولو را يادآوري نمايد و بگويد زمان معجزه دوباره به ناسا بازگشته است . در هر صورت آرم meatball يا آرم worm مانند يا مهر ناسا هر كدام جاي خاص خود را براي استفاده دارند .

منابع و اطلاعات بیشتر:

History of NASA Logo (NASA)

NASA Logo (Wikipedia)

NASA Official Site (NASA)

(WSN) آشنایی با شبکه های حسگر بی سیم

Friday, September 5th, 2008

wsn.jpg

آشنایی با شبکه های حسگر بی سیم(WSN)

نوشته: محمدرضا صحبتی و حسین طاهری

15 شهریور 1387

در چند سال اخیر، شبکه های حسگر بی سیم Wireless Sensor Networks نه تنها در جوامع علمی، که در بازار نیز مورد توجه ویژه شرکت های بزرگ قرار گرفته اند. برخی کارشناسان بر این باورند که پژوهش در باب WSNها و سرمایه گذاری بر روی آن ها،  زمینه ای پیشرو و سودآور در فن آوری است. نیاز به WSNها در زمینه های گوناگون، و نیز کاربردهای گسترده ی آن ها، به این شبکه ها جایگاهی ویژه بخشیده است. هرجا که نیاز به اندازه گیری کمیتی فیزیکی باشد، وجود حسگر اجتناب ناپذیر است؛ اما آنچه که مایه برتری WSNهاست اندازه کوچک، مصرف انرژی کم و ارزان بودن آن ها می باشد. این شبکه ها توانایی شناسایی، دسته بندی، پردازش و ارسال اطلاعات به دست آمده از حس کردن پارامترها در محدوده ی شبکه را دارا می باشند و در حوزه های مختلفی چون علوم زیستی، مراقبت های پزشکی و تعیین نشانه های حیاتی، امور نظامی و عمرانی، و به طور کلی هر جا که نیاز به اندازه گیری کمیت های فیزیکی باشد، حضور دارند.

شبکه حسگر بی سیم - همان گونه که از نام آن پیداست - شبکه ای است بی سیم، متشکل از مجموعه ای از ادوات خودگردان، که در محدوده ی مکانی تحت پوشش شبکه توزیع شده اند و با استفاده از حسگرهایی شرایط فیزیکی یا محیطی، مانند دما، فشار، لرزش، شدت نور، حرکت، آلودگی و بسیاری کمیت های دیگر را، در مکان های مختلف محدوده ی شبکه، بررسی می کنند. لازم به ذکر است که به دلیل کاربردهای متنوع و روزافزون WSN، ارایه تعریفی جامع و مانع ساده نیست و این تعریف باید انعطاف پذیر باشد.

پیش از سال 2001 میلادی به درخواست و با سرمایه گذاری آژانس پروژه های تحقیقاتی پیشرفته دفاعی آمریكا DARPA برنامه ای تحت عنوان SensIT در MIT درحال اجرا بود كه شبكه های حسگر را بررسی می نمود. یكی از كاربردهای این پژوهش، سیستم های هشیاری در میدان نبرد بود كه به شدت به یك شبكه ی مش كه آرایش آن آسان و در عین حال قابل اعتماد باشد، نیاز داشت. این پروژه را می توان به عنوان آغازی برای WSNها در نظر گرفت.

……………………………………

برای خواندن ادامه این مقاله و یا دریافت متن کامل آن پیوند زیر را ببنید:

آشنایی با شبکه های حسگر بی سیم

(shirin-center.org/download/wsnSohbatiTaheri.pdf)

در باره نویسنده ها:

آقایان محمدرضا صحبتی و حسین طاهری دانشجویان سال آخر رشته مهندسی برق دانشگاه تهران میباشند. آقای حسین طاهری عضو موسسه علمی شیرین است که با ارائه کارگاه و مقاله از جمله

“رهنمودهای مطالعه و آمادگی برای کنکور دانشگاه”

کمک قابل تقدیری به جوانان کشور در جهت ادامه تحصیل و موفقیت در کنکور کرده است.

منابع:

[1] K. Römer, and F. Mattern, The Design Space of Wireless Sensor Networks, Institute for Pervasive Computing, ETH Zürich.

[2] T. Haenselmann, An FDL’ed Textbook on Sensor Networks, Free on-line version, 28th Sept. 2005, Chapter 1.

[3] http://www.rense.com/general62/sensors.htm

[4] http://www.dustnetworks.com/news/pr/2006_Dec_04.shtml

[5] J. Barros, Reachback Communication in Wireless Sensor Networks, Münich University of Technology

[6] S. Hadim and N. Mohamed, Middleware Challenges and Approaches for Wireless Sensor Networks, Stevens Institute of Technology. http://dsonline.computer.org/

[7] TR staff, “Sensors of the World Unite,” MIT Technology Review, June 27, 2003. technologyreview.com/Infotech/13235/page1/?a=f

[8] G. T. Huang, “Casting the Wireless Sensor Net,” MIT Technology Review, July 2003. http://www.technologyreview.com/Infotech/13225/page1

چگونه دانش آموزان دبیرستانی ایران میتوانند از بهترین دانشگاه های آمریکا پذیرش و بورس بگیرند؟

Monday, September 1st, 2008

mitAerial.jpg

چگونه دانش آموزان دبیرستانی ایران میتوانند از بهترین دانشگاه های آمریکا پذیرش و بورس بگیرند؟

نوشته: علی طالبی نژاد

ترجمه: سایه

13 شهریور 1387

مردم ایران، بویژه دانش آموزان سخت کوشش، همانگونه که در مقاله جدید مجله نیوزویک آمریکا با عنوان  “دانشجویان درخشان جمهوری اسلامی” آمده است، بسیار باهوشند. اما این واقعیت تازه ای نیست زیرا دانشجویانی که در زمان  شاه  نیز مدرک کارشناسی خود را از دانشگاههای برتر ایران گرفته بودند، در دانشگاه های رده بالای آمریکا میدرخشید.

دانشگاه ام.آی.تی، که یکی از دانشگاه های برتر آمریکا در زمینه مهندسی و علوم میباشد، هرساله، تنی چند از دانش آموزان ایرانی را در رشته های گوناگون خود می پذیرد که با موفقیت دوره های خود را به پایان می رسانند. بیشتراین پذیرفته شده ها، دانشجویان برتری هستند که قبلآ مدرک کارشناسی خود را از دانشگاه های رده بالای مهندسی یا علوم در ایران گرفته اند. در برخی از سالها، شاید در میان آنها شمار اندکی از دانشجویان نسل دوم ایرانیان ساکن غرب نیز باشند که از یک دبیرستان آمریکایی یا کانادایی رده بالا فارغ التحصیل شده اند.

در بیش از دو دهه ای که من با جامعه ایرانیان ام.آی.تی. در تماس بوده ام، نشنیده بودم که یک دانش آموز دبیرستانی از ایران  در ام.آی.تی. پذیرفته شود، تا سال گذشته! جالبتر اینکه این دانشجوی پذیرفته شده یک دختر است که بورس تحصیلی کاملی نیز از ام.آی.تی. گرفته است. بورسی که تمامی شهریه و مخارج مسکن او در تمام دوره کارشناسیش را میپردازد! او آناهیتا مقامی است، که وقتی در کرج دانش آموز دبیرستان بود، از ام.آی.تی. تقاضای پذیرش کرده بود. او تأکید میکند که برای گرفتن پذیرش کارشناسی از یک دانشگاه برتر مانند ام.آی.تی. تنها داشتن نمره خوب کافی نیست بلکه همچنین لازم است که فرد بتواند دیگر ابعاد انسانی خود، به ویژه تعهد عملی نسبت به مسئولیت های اجتماعی و مردمی را نیز نشان دهد. آناهیتا که دومین سال تحصیلی خود را در رشته فیزیک را این هفته آغاز میکند، همچنین بر روی مورد مهم دیگری که مهارت در زبان انگلیسی است نیز تأکید دارد.

توجه داشته باشید که بیش از هزار کالج و دانشگاه در آمریکا وجود دارد که برای نمونه بیش از 100 کالج و دانشگاه فقط در ایالت ماساچوست فعالیت میکنند. اما، همه این مراکز آموزشی به هیچ وجه مانند هم نیستند و با اهداف خاص خود تأسیس شده اند.  آناهیتا بخاطر می آورد که با اینکه یک کالج سطح پایین حتی به او پذیرش نداده بود (شاید بخاطر اینکه او تقاضای بورس تحصیلی کرده بود) ولی دانشگاه سرآمد مهندسی و علوم ایالات متحده، یعنی ام.آی.تی.، نه تنها او را پذیرفت  بلکه به او بورس تحصیلی کاملی نیز داد!

 آناهیتا فعالیت های اجتماعی و مردمی خود را که در ایران آغاز کرده بود، پس از ورودش  به آمریکا در سال گذشته ،در ام.آی.تی. نیز ادامه داده است. برای مثال در طول این تابستان، او در یک برنامه مدد کاری مردمی و اجتماعی به نام “رکاب بزنید و بسازید” شرکت کرد که در آن از شرق تا غرب آمریکا دوچرخه سواری کرد تا در طی مسیرش در ساختن خانه برای افراد نیازمند کمک کند.

قبل از اینکه به درج مستقیم رهنمودهای آناهیتا برای گرفتن پذیرش و بورس تحصیلی بپردازم، جا دارد که ابتدا به نکته های کلی و مهمی اشاره کنم که بعضی از آنها با تجربه های الهام بخش آناهیتا نیز به اثبات رسیده اند.

دنبال هر شغل و یا رشته تحصیلی که هستید لازم است تلاش کنید که:

  1. انگلیسی را خوب یاد بگیرید زیرا پنجره ای را به همه جهان برای شما می گشاید، به ویژه  در این زمانه که اینترنت بسیاری از مرزهای  فیزیکی میان کشورها را از میان برداشته است.

  1. در خدمت به منافع اچتماعی  بکوشید، نه تنها به این خاطر که این باید وظیفه هر انسان با وجدانی باشد، بلکه با آگاهی از این واقعیت که چنین عملکردی، بعد نوینی از انسانیت را به شما می بخشد که بعلاوه برای ادامه تحصیل در خارج از کشور نیز میتواند به شما کمک کند.

  1. به اصل و نسب ایرانی خود به خاطر تمدن و فرهنگ پر بار آن افتخار کنید. (آناهیتا از اینکه به عنوان یک ایرانی شناخته می شود به خود می بالد. او در حالی که در ایالات متحده زندگی می کند و درس می خواند، هنوز به روشنی ایران را به عنوان کشورش ذکر میکند!)

  1. هنگامی که پذیرش گرفتید و میخواهید برای دریافت ویزای دانشجویی خود روانه یک کنسولگری آمریکا شوید، در درجه اول باید مدارکی را ارائه کنید که نشان دهد پس از پایان تحصیل،  هیچ تصمیمی برای ماندن در آمریکا ندارید. اما مهمتر اینکه، شما باید به خود و آنچه می گویید ایمان داشته باشید زیرا مأمورین ویزای آمریکا مانند یک روانشناس تعلیم دیده اند تا بتوانند هر گونه نشانه ای از شک و تردید را در شما بیابند. خودباور باشید و برای نمونه هنگامی که با آنها حرف می زنید به چشمان آنها نگاه کنید، نه اینکه سرتان را پایین بیاندازید.

  1. پس از اتمام تحصیل، بدون توجه به این که چکاره هستید و کجا زندگی میکنید، هموطنان خود را در ایران از یاد نبرید. با آنها در تماس باشید و هر گونه که می توانید به آنها کمک کنید. و از همه مهمتر اینکه اگر در خارج از کشور ماندگار شدید، صدای خاموش نگه داشته شده مردم ایران باشید زیرا زندگی کوتاه تر از آن است که آنرا بر سر مصالح محافظه کارانه شخصی بهدرداد!

با وجود تمامی مسئولیت های تحصیلی و اجتماعی، آناهیتا خرسندانه پذیرفته است که تجربه های با ارزش خود در مورد تک تک گام هایی که یک دانش آموز دبیرستانی از ایران، باید برای گرفتن پذیرش از یک دانشگاه خوب مانند ام.آی.تی. بردارد، با هموطنان خود در میان بگزارد. همانگونه که او تأکید کرده است، انجام این کار برای همه امکان پذیر نیست، اما او نشان داده است که این کار شدنی است.

این مقاله که در ابتدا به زبان انگلیسی نوشته شده بود با کوشش قابل تقدیر سایه از موسسه علمی شیرین به فارسی ترجمه شده است. شما می توانید متن کامل این مقاله های فارسی و انگلیسی را که  حاوی ادامه این مقاله و توضیحات کامل آناهیتا در مورد روش گرفتن پذیرش و بورس میباشد را از پیوندهای زیربگیرید:

چگونه دانش آموزان دبیرستانی ایران میتوانند از بهترین دانشگاه های آمریکا پذیرش و بورس بگیرند؟

(shirin-center.org/download/mitAdmissionScholarshipPersian.pdf)

How to get Admission and Full Scholarship from the best American Universities as a high school student from Iran?

(shirin-center.org/download/mitAdmissionScholarshipEnglish.pdf)

با توجه به اینکه گردآورندگان نهایت تلاش خود را کرده اند تا همه اطلاعات ضروری را در این مقاله ها جای دهند، خواهشمند است که از پرسیدن هر گونه پرسشی در این باره چه شخصاً و چه با ایمیل خود داری کنید. در عوض، پرسش ها و نظرات خود را درپیوند زیر به صورت نظر، بنویسید تا سایر افراد علاقه مند نیز بتوانند بطور عمومی به آنها پاسخ گویند:

پیوند برای پرسش و اظهار نظر در مورد این مقاله ( پذیرش و ادامه تحصیل در خارج از کشور)  

(http://shirin.mit.edu/blog/?p=849)

توجه!

دو مقاله فارسی و انگلیسی فوق در بردارنده مطالبی میباشد که بویژه به دانش آموزان دبیرستانی در ایران کمک میکند تا بتوانند برای دوره کارشناسی از یک دانشگاه آمریکایی پذیرش بگیرند. اما پیوند های زیر اطلاعات سودمند دیگری ازجمله روش گرفتن پذیرش برای  دوره کارشناسی ارشد و دکترا را در اختیار شما قرار میدهند.

اطلاعات بیشتر:

Directory of American and Canadian Universities (UnivSource)

Ranking of US Graduate Engineering Schools 2008 (US News)

Ranking of US Undergraduate Universities 2008 (US News)

America’s Best Graduate Schools 2008 (US News)

Studying in the US and the Green Card Lottery! (Shirin Center, 2005)

Applying Iranian Way (for undergraduate admission) (Najafiyazdi,2002)

Applying to Ph.D. Programs in Computer Science (Harchol-Balter, 2004)

“The Star Students of The Islamic Republic“ (News Week, 2008)

  Average SAT Scores Hold Steady Across the Nation (NY Times, 2008)

An Increase in Female Applicants Seen for Class of 2012 Admissions (MIT Tech, 2008)

راهنمای فرایند ادامه تحصیل در خارج از کشور (جمعی از فارغ التحصیلان شریف، نسخه اول 1379)

راهنمای فرایند ادامه تحصیل در خارج از کشور (جمعی از فارغ التحصیلان شریف، نسخه دوم 1386)

مقاله نیوزویک در مورد درخشش دانشجویان ایرانی (گزارشی از بی بی سی، 1387)

معرفی جزوه “چگونه درس بخوانیم؟ (موسسه علمی شیرین، 1378)

راهنمای مطالعه و آمادگی برای کنکور دانشگاه  (موسسه علمی شیرین، 1384)

پروژهای علمی برای دانشجویان دبیرستانی

Thursday, July 31st, 2008

scienceProjec.jpg

پروژهای علمی برای دانشجویان دبیرستانی

نوشته: صفدر

11 مرداد 1387

امسال پس از پایان دوره  دبیرستان،  از مسئولان وبلاگ شیرین درخواست کردم که برای انتخاب یک پروژه علمی مناسب، سایت هایی را به من معرفی کنند. بدنبال آن منابع مفیدی در اختیارم گرفت که از آن  برای ارتقائ دانش خود در اینترنت استفاده کردم. در اینجا سعی میکنم تجربیات خود در این زمینه را فهرست کنم  زیرا بر این باورم که این نکات می تواند برای دانش آموزان دبیرستانی علاقه مند نیز بسیار مفید باشد.

1. اگر دانش آموز هستید، خواندن پایان نامه دانشجویان ممکن است برای شما مشکل باشد. بنابر این نوشته هایی که در حد فهم خودتان است انتخاب کرده و بخوانید.

2. مطالبی را بیابید که در کنار بازی و سرگرمی به شما آموزش  علمی دهند.

3. از منابع انگلیسی استفاده کنید زیرا کشورهای صنعتی قبلآ چنین راههایی را طی کرده اند.

4. اگر آموزش همراه با کار عملی باشد موثر تر و بسیار لذت بخش خواهد بود.

نمونه ای از پیوندهای  مفید علمی:

http://scienceclub.org/scifair.html

http://www.cool-science-projects.com/high-school-science-fair-projects.html

http://science.discovery.com/fansites/howitsmade/howitsmade.html

http://jackstargazer.com/

http://scitoys.com/

http://www.sciencetoymaker.org/

مجله مقالات علمی-تحقیقاتی  دانشجویان دوره لیسانس  ام.آی.تی

Friday, May 16th, 2008

murjVol15.jpg

مجله مقالات علمی-تحقیقاتی  دانشجویان دوره لیسانس  ام.آی.تی.

 (MURJ)

نوشته: علی طالبی نژاد

28 اردیبهشت 1387

دانشگاه ام.آی.تی. MIT یکی از دانشگاه های آمریکا است که سالهاست در بسیاری از رشته های علمی و مهندسی، مقام اول را از نظر آموزشی و کارهای تحقیقاتی در جهان داشته است. ام.آی.تی این واقعیت را در جهات مختلف و بکرات در طی سالهای  گذشته اثبات کرده است.  برای مثال:

- طراحی و ساخت سیستم هدایت خودکار برای فرستادن فضانوردان آمریکایی توسط آپولو به کره ماه در دهه 1960

- دریافت جوایز نوبل فراوانی در رشته های مختلف توسط استادان و محققان آن،

- اختراعات، اکتشافات، و نو آوریهای پی در پی،

- درخشش دانشجویان دوره های فوق لیسانس و دکترای آن در کنفرانس های بین المللی،

- …..

این دانشگاه دردو دهه اخیر بصورت فعالتری به تشویق و معرفی کارهای تحقیقاتی دانشجویان دوره کارشناسی (لیسانس) خود پرداخته است و در این راستا از سال 1999 شروع به انتشار مجله ای کرد به نام:

مورج (MURJ)

مجله مقالات علمی-تحقیقاتی  دانشجویان دوره لیسانس  ام.آی.تی.

(MIT  Undergraduate  Research  Journal)

این مجله هر ساله در دو شماره چاپ و منتشر میشود، یکی اواخر ترم بهار (ماه می) و دیگری در  اواخر ترم پاییز (ماه  دسامبر). مورج که از کیفیت بسیار بالایی برخوردار است، در هر شماره خود دارای بخش های زیر میباشد:

مروری کوتاه بر خبرهای  مهم علمی ام.آی.تی. (در تمامی سطوح)،

(MIT Science News in Review)

مروری کوتاه بر خبرهای  مهم علمی جهان (در تمامی سطوح)،

(World Science News in Review)

خلاصه ای از کارهای تحقیقاتی منتخب دانشجویان ام.آی.تی. (دوره لیسانس)،

(UROP Summaries)

متن کامل مقالات تحقیقاتی منتخب دانشجویان ام.آی.تی. (دوره لیسانس)،

این مجله که منبع بسیار مفید و معتبری برای دانشجویان در رشته های علمی و مهندسی میباشد، در سالهای قبل توسط موسسه علمی شیرین در اختیار دانشجویان و علاقه مندان ایرانی قرار میگرفت. متأسفانه با توجه به این واقعیت تلخ که محل فیزیکی این موسسه در پاییز 1385 توسط رژیم احمدی نژاد و عوامل محلیش بطور غیر قانونی به تعطیلی کشانده شد و جوانان و دانشجویان زیادی را از خدمات مختلف آن محروم ساخت، دیگر امکان ارائه نسخه چاپی آن برای این موسسه وجود ندارد.

اما خوشبختانه دانشگاه ام.آی.تی. تمامی شماره های قبلی مجله مورج (MURJ)  را بر روی اینترنت قرار داده است که علاقه مندان از طریق پیوند زیر میتوانند به همه مقالات آن دسترسی پیدا کنند:

MIT  Undergraduate  Research  Journal (MURJ)

مجله مقالات علمی  دانشجویان دوره لیسانس  ام.آی.تی. (مورج)

در زمان نوشتن این مقاله آخرین نسخه چاپ شده این مجله “شماره 17 (بهار 2008) بود ولی سایت اینترنتی مورج  تنها حاوی شماره های 1 تا 16 آن بود که امید میرود شماره جدید آن نیز بزودی روی آن سایت قرار گیرد.

اگر هنوز مهارت لازم برای خواندن متن های انگلیسی را پیدا نکرده اید، شاید محرومیت از چنین منابع کم نظیری شما را بیش از پیش ترغیب کند که زبان انگلیسی خود را تقویت کنید.  اگر در زمینه فراگیری زبان انگلیسی جدی هستید، استفاده از پیوندهای زیر میتواند شروع خوبی برای شما باشد:

روشی ساده و مفید برای تقویت و فراگیری زبان انگلیسی

فراگیری اصطلاحات انگلیسی به کمک ویدئوی اینترنتی

بحران آلودگی زبان فارسی

“مسابقه علمی-فرهنگی 4 شیرین: “لحظه تحویل سال چیست؟

Wednesday, March 5th, 2008

equinoxSolstice.jpg

مسابقه علمی-فرهنگی 4 شیرین: لحظه تحویل سال چیست؟

جایزه: دوربین جیبی دیجیتال 5 مگا پیکسلی Kodak

مجری: علی طالبی نژاد

مهلت: 15 فروردین 1387

در یک گرد همایی دوستان ايراني براي نوروز 1386 در بستن، همه برای فرا رسیدن زمان دقيق تحويل سال كه روز سه شنبه 20 مارس سال 2007 ساعت 8:07:26 شب بوقت شرق آمریکا بود لحظه شماری مي كردند. در آن میان، يك فرانسوي كنجكاوی که در آن جشن شرکت کرده بود،  پرسید: “لحظه تحويل سال در ايران چه ساعتی است؟” به او گفتند: “سال تحویل در تمام دنيا در یک لحظه مشترک اتفاق مي افتد كه امسال بوقت ایران ساعت 3:37:26  صبح چهارشنبه 1 فروردين سال 1386 میباشد.”

مهمان فرانسوي که بیش از پیش گیج شده بود پرسید: “چرا اين موقع عجيب از صبح؟ آیا هر سال در همین ساعت انجام میشود؟” بعضی ها جواب دادند که  طول شب و روز در اول فروردین يكسان است که درست است اما جواب اين پرسش كه چرا زمان تحويل سال در ایران هر سال تغيير مي كند، نمیباشد! حدود 20 نفر ايراني بسیارتحصيل كرده در آن جمع حضور داشتند ولی متاسفانه هيچکس پاسخ درست را نمیدانست که بسیار تاسف آور است!؟ این مسابقه علمی-فرهنگی بر اساس آن تجربه درچهارچوب سوال زیر مطرح میشود.

سوال مسابقه:

لحظه دقيق تحويل سال چیست و چه ویژگی دارد و چرا در ایران در ساعت ثابتی از اول فروردین اتفاق نمی افتد و هر ساله تغيير مي كند؟”

 (توجه: بعضی سالها زمان تحویل در شب است و بعضی سالها در روز! مثلأ لحظه تحویل امسال بوقت ایران

ساعت  9:18:19 صبح اول فروردین 1387 میباشد ولی سال گذشته ساعت 3:37:26 بعد از نیمه شب بود!)

ما از شما انتظار محاسبه زمان دقيق تحويل سال را نداريم چون اين كاری است که هر ساله توسط موسسه ژئوفيزيك دانشگاه تهران انجام مي شود. شما فقط کافیست با زبان ساده و با نوشتن چند جمله ای از خودتان توضيح دهید که “لحظه تحویل سال چیست و  چه ویژگی دارد و چرا هرساله زمان دقیق سال تحويل در اول فروردین در ایران تغییر میکند؟

مژده!

برای پاسخ دادن به این سوال، نه لازم است که منجم باشید نه فیزیکدان، تنها لازم است که علاقه مند باشید که دنبال جواب بگردید! حتی اگر در این مورد چیزی نمی دانید با استفاده از جستجوگرهای اینترنتی مانند گوگل میتوانید علاوه بر فراگیری مطلبی جدید و مفید، شانش بردن یک جایزه خوب را نیز به خود بدهید.

kodakC530Camera.jpg

توجه!

جواب را بصورت ساده و به زبان خودتان به گونه ای بنویسید که برای عامه قابل درک باشد!

کپی مستقیم  مطالب طولانی سایت های دیگر قابل قبول نخواهد بود! البته شما میتوانید پس از مطالعه و درک  هر منبعی، جواب خلاصه و ساده را به زبان خودتان نوشته و ارسال دارید.

جایزه:

یک دستگاه  دوربین عکاسی دیجیتال جیبی Kodak  مدل C530

 که دارای ویژه گی های زیر میباشد:

دقت 5 مگا پیکسل، 2576×1932 pixels

 (برای چاپ عکس با کیفیت بالا با اندازه 50 در 75 سانت)

بزرگ نمایی دیجیتالی 5 برابر،

فاصله کانونی 35 میلی متر f/4.5

ذخیره عکس با سرعت بالا،

صفحه نمایش رنگی 38 میلیمتری،

قابلیت برش عکس روی صفحه نمایش،

قابلیت ضبط ویدئو با سرعت 20 عکس در ثانیه،

16 مگا بایت حافظه داخلی،

امکان استفاده از کارتهای حافظه SD یا  MMC با ظرفیت چندین گیگا بایت،

قابل عکس برداری در حالت رنگی، سپیا، سیاه و سفید،

باطری معمولی کوچک (AA)،

فلش سر خود،

بسیار سبک و کوچک (8.5×6.5×3cm

تجهیزات کامل: بند، نرم افزار و  سیم USB برای انتقال عکس بین دوربین و کامپیوتر.

برای شرکت در مسابقه باید پاسخ خود را حداکثر تا 15 فروردین 1387

با ایمیلی تحت عنوان “Answer to Shirin Science Contest 4”

به آدرس Shirin.Contest@gmail.com ارسال دارید.

(از بین کسانی که پاسخ صحیح را در مهلت مقرربفرستند،

 یک نفر به قید قرعه انتخاب شده و چایزه را دریافت خواهد کرد.)

اطلاعات بیشتر:

نوروز (ویکی پدیا)

مبنای محاسبه نوروز (ویکی پدیا)

مسابقه فرهنگی-هنری 5 شیرین: “سبزه نوروزی” (جایزه: MP3  پلیر Raven)

(Sansa پلیر MP3 :مسابقه علمی 3 شیرین: “ساعت کبیسه” (جایزه

جواب و برنده مسابقه علمی 3 شیرین: ساعت کبیسه”

“جواب و برنده مسابقه علمی 3 شیرین: “ساعت کبیسه

Wednesday, February 27th, 2008

leapHour2.jpg 

جواب و برنده مسابقه علمی 3 شیرین: ساعت کبیسه

8 اسفند 1386

مسابقه علمی 3 شیرین: ساعت کبیسه

در انتظار مسابقه شماره 4 شیرین که تا چند روز دیگر اعلام میشود وجایزه بسیار خوبی (دوربین دیجیتال!) دارد، باشید. اگر شما نیز تمایل دارید مسابقه ای را در سایت شیرین برگزار کنید، پیشنهاد خود را به Shirin.info@gmail.com  بفرستید.

در زیر پس از عنوان کردن سؤال مسابقه علمی شماره 3 شیرین و پاسخ آن، نام افرادی که جواب های صحیح خود را ارسال کرده اند را به همراه برنده این مسابقه به اطلاعات میرسانیم.

سؤال مسابقه

در گاه شماری خورشیدی به مدت زمانی که طول می کشد تا زمین مدارش را به دور خورشید به پیماید، سال گفته می شود. این بازه تقریبا برابر است با 365 روز و 6 ساعت. این اختلاف شش ساعته بین «سال تقویمی» و «سال نجومی» باعث می شود که به تدریج تقویم تطبیق خود را با فصول سال از دست بدهد. برای جلوگیری از این امر هر چهار سال یک بار که این اختلاف به یک روز می رسد، در تقویم، سال را 366 روز حساب می کنند و به آن سال، «کبیسه» می گویند.

از آن جا که این اختلاف دقایقی کمتر از 6 ساعت است، با داشتن یک سال کبیسه بعد از هر چهار سال نیز هم چنان بعد از مدتی تقویم تطابق خود را با فصول سال از دست خواهد داد. از این رو قواعد دیگری نیز برای تعیین سال کبیسه در نظر گرفته می شود. برای مثال در تقویم گرگوری چنان چه سالی که قرار است کبیسه باشد بر 100 قابل قسمت ولی بر 400 قابل قسمت نباشد، آن سال را کبیسه در نظر نمی گیرند. دقیق ترین الگوریتم برای محاسبه سال های کبیسه جهت تطبیق با فصول را تقویم کنونی ایران، با خطایی به اندازه یک روز در هر 3.8 میلیون سال دارد.

حال می دانیم مدت زمانی که طول می کشد تا زمین یک چرخ کامل به دور خود بزند در حدود 23 ساعت و 56 دقیقه است. پس چرا با این که یک شبانه-روز را 24 ساعت کامل در نظر می گیریم، نیازی به ساعت کبیسه نداریم تا شبانه-روز تطبیق خود را با گردش زمین از دست ندهد؟ به عبارت دیگر چرا این  اختلاف  بین زمان در نظر گرفته شده برای شبانه-روز با مدت زمانی که به واقع طول می کشد تا زمین به دور خودش به چرخد باعث نمی شود تا بعد از مدتی مثلا خورشید در ساعت دوازده نیمه شب در آسمان باشد؟

توجه داشته باشید که تغییر ساعت برای استفاده از روشنایی خورشید، در روز اول فروردین با باز گرداندن آن به حال عادی در اول مهر خنثی شده و این مسئله ربطی به این موضوع ندارد.

پاسخ مسابقه

برخلاف آن چه که عموما پنداشته می شود، تعریف اصطلاح «شبانه روز» بدان گونه که آن را به کار می بریم نیست. برای شبانه روز دو تعریف وجود دارد:

شبانه روز نجومی: مدت زمانی که طول می کشد تا زمین یک دور کامل به دور خود بزند. این زمان را با سنجش زمانی که طول می کشد تا یک ستاره دور دست (که با تقریب خوبی ثابت است) یک دور حرکت ظاهری خود را گرد زمین کامل کند، به دست می آورند. این زمان حدودا برابر با 23 ساعت و 56 دقیقه است.

شبانه روز خورشیدی: مدت زمانی که طول می کشد تا خورشید یک دور حرکت ظاهری خود را به گرد زمین انجام دهد. این زمان به طور متوسط برابر با 24 ساعت است.

با توجه به این که زمان سنجی ما با استفاده از تعریف «شبانه روز خورشیدی» انجام می شود نیازی به داشتن ساعت کبیسه برای از دست ندادن تطابق زمان با موقع شبانه روز، نداریم. علت اختلاف «شبانه روز نجومی» با «شبانه روز خورشیدی» در این است که زمین در حالی که به دور خود می گردد در مدارش به دور خورشید نیز حرکت می کند. این تغییر مکان زمین نسبت به خورشید باعث می شود تا زمانی که طول می کشد تا خورشید به جای قبلیش در آسمان (از دید ناظر زمینی) بازگردد بیشتر از زمانی باشد که طول می کشد تا زمین به دور خودش بگردد.

البته طول شبانه روز خورشیدی نیز ثابت نیست و به دو دلیل تغییر می کند:

1- مدار زمین به دور خورشید بیضویست و بنا بر قانون کپلر هنگامی که به خورشید نزدیکتر است سریعتر حرکت می کند و به عکس.

2- محور چرخش زمین به دور خودش بر صفحه مداری اش عمود نیست در نتیجه حرکت ظاهری خورشید در انقلابین تندتر و در اعتدالین کندتر از زمان متوسط آن است.

از آن جا که این کاهش و افزایش ها به صورت دوره ای در هر سال تکرار می شوند اثر یکدیگر را خنثی کرده، نیاز به ساعت کبیسه را از بین می برند.

همچنین مدت زمان چرخش زمین به دور خود ثابت نیست و عواملی غیر قابل پیش بینی، همانند تغییرات در مرکز زمین، باعث کند شدن سرعت چرخشش می شوند. برای همین در زمان سنجی امروزه که با استفاده از ساعت های اتمی صورت می پذیرد، پدیده ای به نام «ثانیه کبیسه» معرفی می شود که بر اساس مشاهدات و معمولا سالی یک بار به ساعت جهانی افزوده می شود.

برای به دست آوردن جزئیات بیشتر  می توانید به مداخل زیر در ویکی پدیای انگلیسی مراجعه نمایید.

Day, Leap second, Earth’s rotation, Sidereal day, Solar time

برنده مسابقه

شرکت کنندگان در این مسابقه از شهرها و کشورهای مختلفی بوده اند. نام افرادی که پاسخ درستی را در مهلت مقرر ارسال کرده بودند، از این قرارند (به ترتیب حروف الفباء):

حمیدرضا اکبری (شیراز)

حمیده بهرامی (تهران)

مینا جعفرپور (فسا)

نیلوفر جعفرپور(تهران)

زمان زنگیان

هادی سلیمانی (آمل)

فاطمه طاهریان (تهران)

عاطفه علیزاده

علیرضا  فیروزی (تهران)

مصطفی  قاسم پور (ساری)

آناهیتا مقامی (ام-آی-تی، آمریکا)     

روح الله هادیان (نهاوند)

از میان این افراد، آقای هادی سلیمانی از شهرستان آمل به عنوان برنده عنوان انتخاب شدند که جایزشان در راه است وعین پاسخ کاملشان را نیز میتوانید در پیوند زیر ببینید:

اصل پاسخ آقای هادی سلیمانی از آمل به مسابقه علمی 3 شیرین

اطلاعات بیشتر:

مسابقه علمی 4 شیرین

تولید اعداد شانسی برای انتخاب علمی برنده ای به قید قرعه (Random.Org)

Year (Wikipedia)

Leap Year (Wikipedia)

Iranian Calendar (Wikipedia)

Calendar Converter (Fourmilab)

تقویم جلالی (فاطمه طاهریان، رادکام)

بهرنگ کردن سنگهای قیمتی با تابش هسته ای

Thursday, January 17th, 2008

topazIrradiation.jpg

بهرنگ کردن سنگهای قیمتی با تابش هسته ای

نویسنده: امین اسماعیلی

 26 دی 1386

سنگهای قیمتی یا گوهرها در اکثر نقاط جهان یافت می  شوند. تنوع رنگهای آنها عبارتند از: بی رنگ، قرمز، صورتی، نارنجی، قهوه  ای، زرد، آبی ، بنفش، سبز و … . این سنگها رنگ طبیعی خودرا پس از میلیونها سال تأثیر پذیری از تابش ناشی از مواد رادیواکتیو بطور طبیعی بدست آورده اند. در طول 2 دهه اخیر، در برخی کشورهای جهان از تابشهای  هسته  ای به منظور افزایش کیفیت ظاهری (رنگ) سنگها استفاده   شده است. این روش مرسوم  تشعشی، Irradiation،  باعث افزایش ارزش سنگ می شود. به گونه ای که مثلا اگر رنگ سنگ در ابتدا بی رنگ باشد، بسته به نوع بلور بعد از تابش سنگ به رنگهای مختلف از جمله آبی، قرمز، صورتی و… در می آید. در این روش معمولا از تابشهای هسته ای  از جمله نوترونهای حاصل از رآکتور، گاما و پرتو  الکترونی  حاصل از  شتابدهنده ها استفاده  می  گردد.

یکی از دلایل اصلی تغییر رنگ بلورها، تبدیل سیلیکون موجود درآنها به فسفر است که این امر توسط تابش نوترون، پروتون یا دیگر ذرات هسته ای حاصل می شود. از این روش عمدتا برای ارتقاء کیفی توپازهای بی رنگ و کم ارزش و تبدیل آنها به نمونه های رنگین و پرارزش استفاده می گردد.

             

عکس بالا توپازی را نشان میدهد که پس از تابش نوترونهای حاصل از رآکتور و سپس تابش دهی الکترونی به رنگ آبی درآمده است. لازم به ذکر است که این بلور قبل از تابش هسته ای بی رنگ بوده است.

جدول زیر روشهاي مختلف اصلاح بلورها را مقایسه میکند:

نوع تابش

مدت زمان تابش

کل تابش

رنگ

اكتيويته القايي

بيم الكتروني

2 روز

آبي آسماني

ندارد

تابش گاما

9 ماه

آبي آسماني

ندارد

نوترونهاي سريع

1 روز

آبي سوئيسي

خيلي شديد

بیم الكترونی + تابش گاما

5 ماه

آبي آسماني

ندارد

مواد رادیو اکتیو باقی مانده در بعضی از این سنگهای اصلاح شده میتواند باعث نگرانی شود زیرا استفاده از رآکتورهای هسته ای میتواند باعث تولید ایزوتوپهای رادیواکتیو در این سنگها گردد. بنابراین لازم است که چنین سنگهایی برای مدت زمان لازم در محیطهای امنی نگه داری شوند تا باقیمانده مواد رادیو اکتیو خود را از دست بدهند.

درباره نویسنده:

آقای امین اسماعیلی یکی از اعضای موسسه علمی شیرین میباشند که لیسانس و فوق لیسانس خود را در رشته فیزیک بترتیت در دانشگاههای شیراز و امیرکبیر  به پایان رسانده اند و در حال حاضر مشغول گرفتن پذیرش دکترا میباشند.

 مطلب فوق را ایشان بر اساس پروژه  عملی خود تحت عنوان

 ”اثر تعششات نوترونی بر بلورها

 که در بخش تحقیقات کاربردی “سازمان انژی اتمی ایران” به اتمام رسانده اند، نوشته اند.

شما میتوانید متن کامل مقاله ایشان در این زمینه را که برای ارائه در

 کنفرانس هسته ای ایران (اسفند 1386، دانشگاه یزد)

ارسال شده،  از پیوند زیر بگیرید:

افزایش کیفیت ظاهری کریستالها با استفاده از تابش های هسته ای

اطلاعات بیشتر:

Gemstone Enhancements Techniques

Topaz Treatment Services

(Sansa پلیر MP3 :مسابقه علمی 3 شیرین: “ساعت کبیسه” (جایزه

Tuesday, January 15th, 2008

earthPlanet.jpg

مسابقه علمی 3 شیرین: ساعت کبیسه

(جایزه MP3 : پلیر با کیفیتSansa )

مهلت: 30 بهمن 1386

در گاه شماری خورشیدی به مدت زمانی که طول می کشد تا زمین مدارش را به دور خورشید به پیماید، سال گفته می شود. این بازه تقریبا برابر است با 365 روز و 6 ساعت. این اختلاف شش ساعته بین «سال تقویمی» و «سال نجومی» باعث می شود که به تدریج تقویم تطبیق خود را با فصول سال از دست بدهد. برای جلوگیری از این امر هر چهار سال یک بار که این اختلاف به یک روز می رسد، در تقویم، سال را 366 روز حساب می کنند و به آن سال، «کبیسه» می گویند.

از آن جا که این اختلاف دقایقی کمتر از 6 ساعت است، با داشتن یک سال کبیسه بعد از هر چهار سال نیز هم چنان بعد از مدتی تقویم تطابق خود را با فصول سال از دست خواهد داد. از این رو قواعد دیگری نیز برای تعیین سال کبیسه در نظر گرفته می شود. برای مثال در تقویم گرگوری چنان چه سالی که قرار است کبیسه باشد بر 100 قابل قسمت ولی بر 400 قابل قسمت نباشد، آن سال را کبیسه در نظر نمی گیرند. دقیق ترین الگوریتم برای محاسبه سال های کبیسه جهت تطبیق با فصول را تقویم کنونی ایران، با خطایی به اندازه یک روز در هر 3.8 میلیون سال دارد.

حال می دانیم مدت زمانی که طول می کشد تا زمین یک چرخ کامل به دور خود بزند در حدود 23 ساعت و 56 دقیقه است. پس چرا با این که یک شبانه-روز را 24 ساعت کامل در نظر می گیریم، نیازی به ساعت کبیسه نداریم تا شبانه-روز تطبیق خود را با گردش زمین از دست ندهد؟ به عبارت دیگر چرا این  اختلاف  بین زمان در نظر گرفته شده برای شبانه-روز با مدت زمانی که به واقع طول می کشد تا زمین به دور خودش به چرخد باعث نمی شود تا بعد از مدتی مثلا خورشید در ساعت دوازده نیمه شب در آسمان باشد؟

توجه داشته باشید که تغییر ساعت برای استفاده از روشنایی خورشید، در روز اول فروردین با باز گرداندن آن به حال عادی در اول مهر خنثی شده و این مسئله ربطی به این موضوع ندارد.

جایزه:

یک دستگاه  MP3/MWA/WAV پلیر با کیفیت بنام

  SanDisk_Sansa® Clip

که دارای ویژه گی های زیر میباشد:

پخش حدود 32 ساعت صدای MWA یا 16 ساعت صدای MP3

 (حدود 500 موسیقی MWA یا 250موسیقی MP3)

ضبط صوت دیجیتالی  با میکروفن سرخود،

رادیو FM با 40 حافظه،

حدود 15 ساعت پخش با یک بار شارژ،

وسیله ای برای انتقال حدود 1GB فایل کامپیوتری،

بسیار زیبا، سبک (26gr) و کوچک (6.5×3.5×1cm

تجهیزات کامل: نرم افزار، کلیپ کمربند، گوشی، سیم USB2.O، …

sansaClip.jpg

لطفا پاسخ خود را حداکثر تا 30 بهمن 1386 ارسال دارید.

از بین کسانی که پاسخ صحیح را در مهلت مقرربفرستند،

 یک نفر به قید قرعه انتخاب شده و چایزه را دریافت خواهد کرد.

اطلاعات بیشتر:

Year (Wikipedia)

Leap Year (Wikipedia)

Iranian Calendar (Wikipedia)

Calendar Converter (Fourmilab)

تقویم جلالی (فاطمه طاهریان، رادکام)

“طنز: “هسته

Thursday, January 10th, 2008

hasteh.gif 

طنز: “هسته”

20 دی 1386

تا کنون سیاست ما بر اساس عدم انتشار لطیفه در این وبلاگ بوده است. ولی اخیرأ طنزی بدستمان رسید که با توجه به نکات فراوان علمی آن تصمیم به انتشارش گرفتیم. شما میتوانید فایل صوتی آنرا از پیوند زیر بگیرید:

طنز ”هسته” (524 کیلو بایت، قالب wav )